بوی ضد یخ؛ هر بو یک قصه را تعریف میکند
حواس پنجگانه ابزارهای مهمی در عیبیابی خودرو هستند. ما معمولاً با چشم به چراغها و چکهای داشبورد نگاه میکنیم، با گوش به صداهای عجیب موتور توجه میکنیم، اما حس بویایی یکی از دقیقترین و در عین حال مغفولماندهترین ابزارهای تشخیص مشکل در خودرو است. اگر حس بویایی شما خوب کار کند و با بوهای معمولی خودرو آشنا باشید، میتوانید خیلی زود متوجه وجود مشکل شوید و از خرابیهای بزرگ و پرهزینه جلوگیری کنید. هر بوی خاص در خودرو، قصه یک قطعه را تعریف میکند. در این مقاله در بلاگ رسمی دیناپارت با سه بوی رایج یعنی بوی بنزین، بوی روغن سوخته و بوی ضد یخ (یا همان مایع خنککننده) آشنا میشویم و میگوییم که هر کدام نشانه چیست و چه اقدامی باید انجام دهید.
۱. بوی بنزین: وقتی سیستم سوخترسانی در خطر است
بوی بنزین در خودرو یکی از جدیترین بوهایی است که ممکن است حس کنید. بنزین مادهای بسیار فرار و آتشگیر است و هر گونه نشتی میتواند خطر آتشسوزی را به همراه داشته باشد.
نشانه چیست؟
بوی بنزین معمولاً نشاندهنده نشت سوخت در جای جای مسیر سوخترسانی است. این بو ممکن است در داخل کابین، زیر کاپوت یا نزدیک باک بنزین احساس شود.
قطعات محتمل برای خرابی:
۱. انژکتور یا کاربراتور: اگر خودرو شما انژکتوری باشد، ممکن است انژکتورها چکه کنند و بنزین اضافی در محفظه احتراق بریزد. در خودروهای کاربراتوری، تنظیم نبودن کاربراتور یا خرابی واشر آن میتواند باعث نشت بنزین شود.
۲. اتصالات لولههای سوخت: لولههای سوخت در طول زمان خشک میشوند، ترک میخورند یا اتصالات آنها شل میشود. این اتفاق به خصوص در خودروهای فرسوده شایع است.
۳. باک بنزین و درب باک: گاهی منبع بو، خود باک بنزین است. زنگ زدگی یا سوراخ شدن باک باعث نشت بنزین میشود. همچنین اگر درب باک به درستی محکم نشده باشد یا واشر آن خراب باشد، بوی بنزین به داخل کابین نفوذ میکند.
۴. فیلتر بنزین: فیلتر بنزین ممکن است شل شده باشد یا ترک خورده باشد و بخارات بنزین از آن خارج شود.
۵. کانیستر (مخزن زغال فعال): در خودروهای انژکتوری مدرن، بخارات بنزین در محفظهای به نام کانیستر جمع میشود تا به موتور برگردد. اگر این سیستم خراب شود یا اشباع گردد، بوی بنزین در اطراف خودرو احساس میشود.
چه باید کرد؟
اگر بوی بنزین حس کردید:
-
در اولین فرصت خودرو را متوقف کنید و منبع بو را جستجو کنید (البته با احتیاط و بدون ایجاد جرقه).
-
از روشن کردن سیگار یا هر گونه شعله خودداری کنید.
-
خودرو را به تعمیرگاه ببرید و سیستم سوخترسانی را به طور کامل بررسی کنید.
-
اگر بوی بنزین داخل کابین است، شیشهها را پایین بدهید و تهویه را قطع کنید تا بخارات تجمع نکنند.
۲. بوی روغن سوخته: وقتی روانکار به جاهای نادرست نفوذ کرده
بوی روغن سوخته بویی تند، تیز و گاهی شبیه پلاستیک سوخته است. این بو معمولاً زمانی ایجاد میشود که روغن موتور روی قطعات داغ مانند منیفولد اگزوز یا قسمتهای داغ موتور میریزد و میسوزد.
نشانه چیست؟
بوی روغن سوخته نشاندهنده نشت روغن موتور از نقاط مختلف و تماس آن با سطوح داغ است. این مشکل علاوه بر کاهش سطح روغن و آسیب به موتور، بوی نامطبوعی ایجاد میکند و ممکن است به اجزای لاستیکی و پلاستیکی آسیب بزند.
قطعات محتمل برای خرابی:
۱. واشر درب سوپاپ: این واشر روی موتور قرار دارد و وظیفه آببندی قسمت بالای موتور را دارد. با گذشت زمان، واشر خشک میشود و روغن از کنارهها نشت کرده و روی منیفولد داغ اگزوز میچکد. این شایعترین علت بوی روغن سوخته است.
۲. اورینگ فیلتر روغن: اگر فیلتر روغن به درستی بسته نشده باشد یا اورینگ آن خراب باشد، روغن از اطراف فیلتر نشت میکند.
۳. درپوش روغن: اگر درپوش محل ریختن روغن به خوبی محکم نشده باشد یا واشر آن فرسوده شده باشد، بخارات روغن از آن خارج شده و بوی سوختگی ایجاد میکند.
۴. سنسور فشار روغن: گاهی سنسور فشار روغن شل میشود یا خراب میگردد و روغن از آن نشت میکند.
۵. واشر کارتل روغن: کارتل همان تشتک روغن زیر موتور است. اگر واشر آن خراب شود یا کارتل ضربه خورده باشد، روغن نشت میکند و روی قسمتهای داغ اگزوز میریزد.
۶. توربوشارژر: در خودروهای توربودار، نشت روغن از سمت توربو یکی از دلایل رایج بوی روغن سوخته است.
چه باید کرد؟
-
سطح روغن موتور را چک کنید و در صورت نیاز روغن اضافه کنید.
-
زیر خودرو را نگاه کنید؛ وجود لکه روغن روی زمین نشانه قطعی نشت است.
-
کاپوت را باز کنید و اطراف موتور را با چراغ قوه بررسی کنید. جاهای خیس یا دودهدار را پیدا کنید.
-
خودرو را برای تعویض واشرهای آسیبدیده به مکانیک ببرید.
۳. بوی ضد یخ (مایع خنککننده): بویی شیرین با خبری تلخ
بوی ضد یخ یا مایع خنککننده بویی شیرین و کمی نافذ است که بلافاصله قابل تشخیص میباشد. ضد یخ بر پایه اتیلن گلیکول ساخته شده که بوی خاصی دارد. این بو معمولاً نشانه نشت در سیستم خنککننده است.
نشانه چیست؟
نشت مایع خنککننده میتواند باعث داغ کردن موتور و در نهایت آسیب جدی به سرسیلندر و واشر آن شود. بوی ضد یخ ممکن است از داخل کابین (هنگام روشن بودن بخاری) یا زیر کاپوت احساس شود.
قطعات محتمل برای خرابی:
۱. رادیاتور: نشتی در بدنه رادیاتور یا شل شدن اتصالات شیلنگها به رادیاتور.
۲. واترپمپ (پمپ آب): واترپمپ دارای یک سوراخ کوچک تخلیه است که اگر بلبرینگ یا آببند آن خراب شود، مایع خنککننده از آن نشت میکند.
۳. شیلنگهای رادیاتور و بخاری: شیلنگها در طول زمان خشک میشوند، ترک میخورند و نشت میکنند. این نشتیها گاهی بسیار ریز هستند و فقط به صورت بخار خارج میشوند.
۴. ترموستات: محفظه ترموستات و واشر آن ممکن است نشتی بدهد.
۵. بخاری داخل کابین: اگر بوی ضد یخ را داخل کابین احساس میکنید و بخاری ماشین را روشن کردهاید، احتمالاً رادیاتور بخاری (هیتر) نشتی دارد و مایع خنککننده به داخل کابین نفوذ کرده است. این مشکل میتواند باعث بخار کردن شیشهها و بوی شیرین داخل ماشین شود.
۶. واشر سرسیلندر: در موارد حاد، نشت ضد یخ ممکن است به خاطر سوختن واشر سرسیلندر باشد. در این حالت معمولاً دود سفید رنگ از اگزوز خارج میشود و روغن موتور حالت کفآلود و شیری رنگ پیدا میکند.

چه باید کرد؟
-
اگر چراغ دمای موتور روشن شده، خودرو را سریعاً متوقف کنید.
-
سطح مایع خنککننده در مخزن انبساط را چک کنید. اگر کم است، پس از خنک شدن موتور، مایع اضافه کنید.
-
زیر خودرو را برای یافتن لکه سبز، نارنجی یا صورتی (بسته به نوع ضد یخ) بررسی کنید.
-
برای پیدا کردن منبع دقیق نشتی و تعمیر آن به مکانیک مراجعه کنید. نشت ضد یخ را نباید نادیده گرفت.
بوهای دیگری که باید بشناسید
علاوه بر این سه بوی اصلی، بوهای دیگری نیز هستند که میتوانند راهنمای خوبی باشند:
-
بوی پلاستیک سوخته: معمولاً نشانه اتصال برقگرفتگی یا داغ شدن بیش از حد یک قطعه الکترونیکی یا پلاستیک افتاده روی اگزوز است.
-
بوی گوگرد (بوی تخم مرغ فاسد): در خودروهای امروزی، این بو معمولاً نشانه خرابی مبدل کاتالیزوری است.
-
بوی کاغذ سوخته: ممکن است مربوط به داغ شدن بیش از حد صفحه کلاچ هنگام نیمهکلاچ گرفتنهای طولانی باشد.
-
بوی رطوبت و کپک: نشانه نفوذ آب به داخل کابین و جمع شدن رطوبت زیر فرشهاست.
نتیجهگیری
حس بویایی شما یک ابزار رایگان و دقیق برای تشخیص زودهنگام مشکلات خودرو است. نادیده گرفتن بوهای غیرعادی میتواند شما را با خرابیهای بزرگ و هزینههای سنگین مواجه کند. اگر بوی بنزین حس کردید، هوشیار باشید و خطر آتشسوزی را جدی بگیرید. اگر بوی روغن سوخته به مشامتان رسید، به دنبال منبع نشت روغن باشید. و اگر بوی شیرین ضد یخ را استشمام کردید، سیستم خنککننده را چک کنید. توجه به این بوها و مراجعه به موقع به تعمیرگاه، علاوه بر کاهش هزینهها، ایمنی شما و سرنشینان خودرو را نیز تضمین میکند. پس بینی خود را جدی بگیرید؛ هر بو قصه یک قطعه را تعریف میکند.

